Κυκλοφορεί...

" ΤΟΥ ΓΕΦΥΡΙΟΥ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ

Τραγουδώντας τον θρύλο "

Πρόκειται για τον Ε' τόμο από τη "Γεφυρογραφία της Πίνδου"

▪︎ Κύριος τόμος: 608 σελίδες

▪︎ Μουσικό Παράρτημα: 208 σελίδες

▪︎ Δίσκος:125 τραγούδια (ελληνικές παραλλαγές & βαλκανικά παράλληλα)

Έκδοση:

Περιφέρεια Ηπείρου

Αρχείο Γεφυριών Ηπειρώτικων

Πληροφορίες:* 2102010659 * 6938121276

■ Ο μύθος είναι παγκόσμιος. Γιατί μόνο στη βαλκανική τραγουδιέται;

■ Στη βαλκανική χτίζονται διάφορα κτίρια για τα οποία απαιτείται θυσία. Γιατί στην Ελλάδα έχουμε να κάνουμε μόνο με γεφύρια;

■ Στις ελληνικές παραλλαγές υπερτερεί αριθμητικά η αναφορά στο γεφύρι της Άρτας. Είναι η Άρτα ο τόπος που γεννήθηκε το τραγούδι;

■ Γιατί στις περιοχές που άργησαν να ενσωματωθούν στο ελληνικό κράτος, όπως τα Δωδεκάνησα και ο Πόντος, ή δεν εντάχθηκαν, όπως η Καππαδοκία, ακούγονται, "χρησιμοποιούνται", άλλα γεφύρια (Τρίχας, Αντάνας);

■ Έχουν καταγραφεί, τραγουδιούνται στον χώρο της Βαλκανικής, παραλλαγές ελληνικές, αλβανικές, σερβικές, βοσνιακές, κροατικές, βουλγαρικές, ρουμανικές, βλάχικες, πομακικές, γκαγκαβούζικες κλπ. Γιατί υπάρχουν και ουγγρικές; Γιατί όχι σλοβένικες;

■ Τουρκικές παραλλαγές δεν καταγράφηκαν -το τραγούδι εκεί δεν υπάρχει. Γιατί όμως το λένε οι μουσουλμάνοι της Βαλκανικής, Βόσνιοι, Αλβανοί, και άλλοι;

■ Ανακαλύπτονται τελευταία και σχετικά τραγούδια στην Καλαβρία, στην Ουκρανία, στη Γεωργία, στο Ιράκ (Κουρδιστάν), ακόμη και στην Ινδία. Τι σημαίνει αυτό; Αμφισβητείται η ...τραγουδιστική αποκλειστικότητα της Βαλκανικής;

■ Η έρευνα αρχικά εστίασε στην αναζήτηση του λαού που δημιούργησε το τραγούδι και των φορέων διάδοσης του τελευταίου. Έχει νόημα, νομιμοποιείται μια τέτοια έρευνα; Και πόσο επηρέασαν οι εθνικισμοί του 19ου και 20ου αιώνα τις όποιες απαντήσεις στο παραπάνω ερώτημα, ή ακόμη και άλλαξαν στίχους του τραγουδιού;

■ Η σύγχρονη πλέον έρευνα έχει στραφεί παγκοσμίως στους συμβολισμούς του τραγουδιού.
Πόσο αντικειμενικές και πόσο υποκειμενικές είναι τέτοιου είδους θεωρήσεις;


Όλα τα παραπάνω και άλλα πολύ περισσότερα απασχολούν την παρούσα έκδοση. Φιλοδοξεί να ενημερώσει έως εκεί, όπου ο κάθε αναγνώστης -και ακροατής- θα μπορεί να δώσει τις δικές του απαντήσεις. Ένα είναι σίγουρο: τα τραγούδια αυτά -παραλογές, μπαλάντες, έπη- διαθέτουν ως στίχους τους αληθινή ποίηση, και άρα επιδέχονται πολλών ειδών οπτικές και προσεγγίσεις.

Για τα περιεχόμενα αναλυτικά, βλέπε...

https://pindusbridges.blogspot.com/2020/12/blog-post_25.html

 

2020

Αντ. Γαλερίδης, Δώρημα καρδιάς

ΑΝΤΩΝΗΣ ΓΑΛΕΡΙΔΗΣ (1948-2013)

Πραγματοποιήθηκε στην Λάρισα

στις 9 Φεβρουαρίου 2019 η εκδήλωση

«ΑΝΤΩΝΗΣ ΓΑΛΕΡΙΔΗΣ – Δώρημα καρδιάς».

Περιελάμβανε έκθεση παλιών καρτποστάλ από

τη συλλογή του εκλιπόντος, κυκλοφορία ομώνυμου

βιβλίου και ομιλίες σχετικές με τη ζωή και το έργο του.

Εισηγητές:
Καλογιάννης Απόστολος,

Δήμαρχος Λαρισαίων.
Μαντάς Σπύρος,

πρόεδρος Κέντρου Μελέτης Πέτρινων Γεφυριών.
Παπαθεοδώρου Νικόλαος,

μέλος της Φωτοθήκης Λάρισας του Ομίλου φίλων της Θεσσαλικής Ιστορίας

Συνδιοργάνωση:

√ Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας - Μουσείο Γ. Ι. Κατσίγρα

√ Φωτοθήκη Λάρισας του Ομίλου Φίλων της Θεσσαλικής Ιστορίας,

Σπύρου Μαντά

Ο ΑΝΤΩΝΗΣ ΓΑΛΕΡΙΔΗΣ ΚΑΙ ΤΑ ΓΕΦYΡΙΑ

Ο

 Αντώνης Γαλερίδης υπήρξε φίλος μακρινός. Αυτό όμως αφορά τη χιλιομετρική απόσταση διαμονής μας, όχι τα ενδιαφέροντα και συνεπώς τα συναισθήματα. Στα τελευταία -κοινά τα ενδιαφέροντα, ειλικρινή τα συναισθήματα- είμαστε τόσο κοντά, όσο απέχει η όχθη ενός ποταμού από την άλλη. Ένα στέρεο γεφύρι -ένα, δύο, περισσότερα;- που τόσο αγαπήσαμε και οι δύο, μας κρατούσε πάντα σε επαφή. Και αυτό το γεφύρι ούτε καν θα ραγίσει ποτέ -είμαι σίγουρος πως τούτο το συμμερίζεται, το επικροτεί, κι ο Αντώνης…

Γνωριστήκαμε λίγο μετά την έκδοση του πρώτου μου βιβλίου για τα γεφύρια -τέλη της δεκαετίας του 1980. Ο ατσιγκούνευτος έπαινός του -ειδικός αυτός, εγώ ερασιτέχνης- με τόνωσε πολύ. Ίσως, τότε, να τον εξέλαβα τυπικό, όμως αργότερα, που γνώρισα καλά τον Αντώνη, πείστηκα πως ό,τι έλεγε το εννοούσε. Τυπικός ο Αντώνης Γαλερίδης; Ποτέ βέβαια. Χάρισμά του αυτό -ένα από τα πολλά- και προπαντός γενναιόδωρος. Έχει ιδιαίτερη σημασία το τελευταίο, το “γενναιόδωρος”, όταν μιλάμε για συλλέκτες. Υπήρξε μανιώδης συλλέκτης, αλλά χωρίς το κουσούρι της αποκλειστικότητας. Την πρώτη φορά που, κάπως δειλά, τον ρώτησα για μερικές κάρτες που κατείχε -με πετρογέφυρα φυσικά-, όχι απλά μου έγραψε επεξηγώντας αναλυτικά, αλλά μου τις ταχυδρόμησε κιόλας. Έτσι ήταν ο Αντώνης με όλους. Πάντα ήθελε ό,τι ανακάλυπτε να το μοιράζεται. Το θεωρώ αυτό -και είναι- αρετή. Όντας ο ίδιος ερευνητής, καταλάβαινε πολύ καλά το μεράκι, το πάθος, την αγωνία τών σε αυτό τον τομέα συναδέλφων του.

Και ήρθε το 1995, χρονιά που εκδόθηκε το δικό του βιβλίο -και των συνεργατών του- για τα γεφύρια της Θεσσαλίας, μια έκδοση του εδώ Τεχνικού Επιμελητηρίου. Γεμάτος χαρά -και με εκείνο το ευγενικό του χαμόγελο που όλοι οι φίλοι του δεν ξεχνάμε ποτέ-, ήρθε στο σπίτι μου να μου το δωρίσει. Ήμουν, θυμάμαι τότε, σε αφωνία, εξ αιτίας μιας σοβαρής φαρυγγίτιδας που με ταλαιπωρούσε. Κι όμως τα είπαμε τόσο καλά, ανταλλάξαμε χαρά, που η φτωχή έως τότε βιβλιογραφία περί πετρογέφυρων ξεκινούσε να εμπλουτίζεται.

Τα τηλέφωνα έκτοτε μεταξύ μας πλήθυναν. Και με την παραμικρή αφορμή, ανταλλάσαμε απόψεις. Και βέβαια του Αγίου Σπυρίδωνος και, σύντομα μετά, του Αγίου Αντωνίου, ανταλλάσσαμε ευχές, έστω ως πρόσχημα, για να έρθει και πάλι η κουβέντα, γρήγορα, στο κοινό μας πάθος, τα πέτρινα γεφύρια. Αλήθεια πόσο τον είχε ενθουσιάσει η ιδέα να αναστηλωθεί το χαμένο γεφύρι της Λάρισας! Ναι, ήταν αυτός, ο πρώτος, που συνέλαβε αυτή την ιδέα και υποστήριξε επανειλημμένα με επιχειρήματα απόλυτα τεκμηριωμένα. Γιατί, ως σωστός επιστήμονας, η τεκμηρίωση υπήρξε ανέκαθεν το όπλο του. Ποιος ξέρει, ίσως μια μέρα το όνειρό του πραγματοποιηθεί. Και είμαι σίγουρος πως θα το μάθει, με ικανοποίηση θα το ακούσει…

Μίλησα για εορτή του Αγίου Αντωνίου και δεν μπορώ να μη θυμηθώ εκείνη την τελευταία φορά, που δεν σήκωσε το τηλέφωνο. Παραξενεύτηκα αρχικά, ανησύχησα στη συνέχεια, έτσι, χωρίς να ξέρω -προαίσθηση δεν θα το έλεγα, αφού τίποτα δεν γνώριζα. Ήταν η μέρα του άσχημου νέου, της διάγνωσης…

Να μου επιτραπεί στο σημείο αυτό να αποκαλύψω κάτι που ο Αντώνης πάντα μου εκμυστηρευόταν σε εκείνα τα τηλέφωνα, πάντα. «Πόσο σε ζηλεύω…», μου έλεγε, «που έχεις χρόνο. Θα ήθελα κι εγώ να ασχολούμαι μόνο με αυτά». Ο χρόνος, η έλλειψή του, υπήρξε το μεγάλο παράπονο του Αντώνη -το ξέρω καλά αυτό-, ειδικά την εποχή που, καθημερινά, για τις ανάγκες του επαγγέλματός του, πηγαινοερχόταν στη Λαμία. Και αυτός ο χρόνος, δυστυχώς, υπήρξε πολύ άδικος, πολύ σκληρός μαζί του…

Το 2001 ήταν η χρονιά ίδρυσης του Κέντρου Μελέτης Πέτρινων Γεφυριών. Λίγο πριν, με μερικούς ακόμη, είχαμε επιμεληθεί και δημοσιεύσει στο «7 Ημέρες» της Καθημερινής το αφιέρωμα στα Πέτρινα Γεφύρια της Ελλάδας. Στο δικό του άρθρο, ανακοινώθηκε η ίδρυση του συλλόγου, που αμέσως άρχισε να παίρνει σάρκα και οστά. Θυμάμαι πόσο οι δυο μας είχαμε ενθουσιαστεί από την ανταπόκριση του κόσμου, από την εγγραφή πολλών μελών -ξεπερνούσε κατά πολύ τις προσδοκίες μας.

Ο Αντώνης Γαλερίδης δεν έλειψε από καμία από τις εκδηλώσεις του Κέντρου και οι εισηγήσεις του στα συνέδρια που οργανώσαμε υπήρξαν πάντα διεισδυτικές και απόλυτα τεκμηριωμένες, επιστημονικές. Πάντως εγώ κρατώ -είμαι σίγουρος πως και πολλοί άλλοι- την έκθεση των καρτποστάλ που παρουσίασε, εκεί στη Στοά του Βιβλίου, στο τελευταίο μας συνέδριο. Γεμάτος ενθουσιασμό, έδειχνε και εξηγούσε ακούραστα. Σε μια φωτογραφία, ακριβώς εξηγώντας, καταφεύγω συχνά, όταν η απώλειά του με παραβαραίνει. Είμαι δίπλα του και τον ακούω. Μαζί και ο κοινός μας φίλος, ο Αργύρης Πετρονώτης, που, σαν έμαθε πως θα προλογίσω τούτο το βιβλίο, με προέτρεψε: «Γράψε, σε παρακαλώ, πως δεν ήταν δογματικός∙ ακόμη και αν δεν συμφωνούσε με κάτι που του έλεγες γιατί είχε πια κατασταλάξει, σε άκουγε υπομονετικά, το συζητούσε…».

Δεν χρειάζεται να πω περισσότερα για τον Αντώνη τον Γαλερίδη. Όσοι τον γνώρισαν, είτε προσωπικά είτε μέσα από τις γραφές και ασχολίες του, κατανοούν πολύ καλά περί τίνος επρόκειτο. Άλλωστε, ομολογώ πως, για πρώτη φορά με ενοχλεί τόσο πολύ ο αόριστος, να μιλώ σε αόριστο χρόνο για τον Αντώνη, σχετίζοντάς τον με έναν χρόνο που τον αδίκησε.

Το βιβλίο που κρατάτε είναι μόνο ένα δείγμα τού κόπου του και της δουλειάς του∙ μικρό δείγμα σε σχέση με όσα πραγματοποίησε και, δυστυχώς, με όσα ονειρεύτηκε και δεν πρόλαβε. Όμως μαρτυρά, παραστατικά, μία πτυχή του ταλέντου, του πάθους, της ευαισθησίας του. Και τέτοιες πτυχές είχε πολλές ο Αντώνης, γιατί ήξερε να “σπαταλιέται” για όσα αξίζουν σε αυτό τον κόσμο…

Μαζί του λοιπόν, ξεφυλλίζοντας το βιβλίο, ας διαβούμε πέτρινα γεφύρια, ας περπατήσουμε γωνιές της Λάρισας, μέρη του Θεσσαλικού κάμπου. Σε πολλά δόθηκε, αλλά αυτά τα λάτρεψε…

Σας ευχαριστώ.

Θα δούμε τώρα, ας παρακολουθήσουμε, ένα μικρό, ολιγόλεπτο βίντεο, με τον Αντώνη Γαλερίδη να μιλάει σε ανύποπτο χρόνο για τα γεφύρια∙ αποκαλυπτικό για το πώς τα έβλεπε, πόσο μνημεία τα θεωρούσε…

2019

√ Ανοιχτή επιστολή

Ανοιχτή επιστολή 
προς τον Δήμαρχο Ζαγορίου 
Κύριον Βασίλειο Σπύρου

ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΗΣ

ΠΕΤΡΙΝΩΝ ΓΕΦΥΡΙΩΝ         

Αρχείο Γεφυριών Ηπειρώτικων

Αθήνα, 28 Απριλίου 2018

ΠΡΟΣ ΔΗΜΟ ΖΑΓΟΡΙΟΥ

Ασπράγγελοι Τ.Κ. 44007 Ν. Ιωαννίνων

Κύριε Δήμαρχε,

Γνωρίζοντας την ευαισθησία σας για θέματα που έχουν να κάνουν με τον πολιτισμό της περιοχής σας, ευαισθησία εκφρασμένη πολύ παλαιότερα της εκλογής σας στη θέση του πρώτου πολίτη του Δήμου, κάνουμε έκκληση για τη λύση ενός ευχάριστου κατά τα άλλα θέματος που αφορά το κοινοτικό διαμέρισμα της Καλουτάς.

Πριν λίγους μήνες, κατά τη διάρκεια των χειμωνιάτικων βροχών, εμφανίστηκε η κορυφή ενός μικρού μεν αλλά παλιού παραδοσιακού πέτρινου γεφυριού στο πιο πάνω αναφερόμενο χωριό.

Σε αυτό έχουν καταγραφεί συνολικά 11 τοξωτά πετρογέφυρα, από τα οποία, δυστυχώς, σώζονται έως σήμερα μόνο τα 5, Αναλυτικότερα: στέκουν ακόμη όρθια τα λεγόμενα του Μύλου, της Ζυγούρως, του Ντόρη, της Χαρένιας και στους Βαϊνάδες, ενώ έχουν χαθεί του Δαρδακούλη, του Σταυρού, το Χωριανικό ή του Βίκα, του Θεμελή, του Σιώλου και της Νταλιάνως.

Είναι ακριβώς το τελευταίο γεφύρι, το λεγόμενο της Νταλιάνως, που, προς έκπληξή μας, ξαναεμφανίστηκε στις μέρες μας. Δεν είχε λοιπόν χαθεί οριστικά, καταστραφεί όπως πιστεύαμε έως τώρα, αλλά απλά επιχωματωθεί. Μονότοξο, στα τελευταία χαμηλά σπίτια της Καλουτάς, δίπλα στην ομώνυμη κατοικία, γεφύρωνε τον έναν -τον κεντρικό- από τους τέσσερις λάκκους που διασχίζουν τον οικισμό.

Κύριε Δήμαρχε, πιστεύουμε πως είναι ευκαιρία να αναδειχτεί το συγκεκριμένο μικρό πετρογέφυρο, ειδικά σήμερα που μετράμε απώλειες τέτοιων μνημείων και αρκετά άλλα έχουν περιέλθει σε άσχημη στατική κατάσταση. Θυμίζουμε, με την ευκαιρία, πως από τα 166 τοξωτά γεφύρια που κάποτε στόλιζαν το Ζαγόρι, τα 58 έχουν καταρρεύσει (σώζονται τα 108). Διαθέτοντας λοιπόν ένα μηχάνημα από τον Δήμο σας, θα είναι εύκολο να ξεχωθεί και εμφανιστεί και πάλι το γεφύρι της Νταλιάνως, στολίζοντας και την Καλουτά και βέβαια όλο το Ζαγόρι. Αν μη τι άλλο, τα παραπάνω στατιστικά δεδομένα θα μεταβληθούν, έστω κατά μία μονάδα, προς το καλύτερο.

Ευελπιστώντας για την “ανάσταση” του γεφυριού, είμαστε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε σχετική πληροφορία. Και βέβαια, ύστερα από ευνοϊκή απόφασή σας, να παρακολουθήσουμε από κοντά -αποθανατίζοντας φωτογραφικά- την όλη επιχείρηση.

Μετά τιμής

Σπύρος Μαντάς                                                                              Θοδωρής Χαμάκος

   Πρόεδρος                                                                                       Γεν. Γραμματέας

Συν.: 2 φωτογραφίες τού όπως φαίνεται σήμερα γεφυριού της Νταλιάνως (φωτό: Στέφανος Χρηστογούλας)

Κυκλοφορεί "Περί Πετρογέφυρων, Δ΄"

Περί Πετρογέφυρων Δ΄

το γεφύρι της Άρτας & 6 ακόμη πετρογέφυρα

Κυκλοφόρησε 
(σε περιορισμένο αριθμό αντιτύπων)
από το

Κέντρο Μελέτης Πέτρινων Γεφυριών
 ο 4^ος τόμος 

“Περί Πετρογέφυρων”
- το γεφύρι της Άρτας & 6 ακόμη πετρογέφυρα -

Πρόκειται για τις εισηγήσεις που ακούστηκαν
κατά τη διάρκεια της 4ης Επιστημονικής Συνάντησης
που οργάνωσε το ΚΕΜΕΠΕΓ 
στην Αθήνα στις 27 Νοεμβρίου 2010

Πρόλογος

Χαιρετισμός ΣΠΥΡΟΥ ΜΑΝΤΑ

προέδρου ΚΕΜΕΠΕΓ

ΤΟ ΓΕΦΥΡΙ ΤΗΣ ΑΡΤΑΣ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ

ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΜΠΑΛΟΔΗΜΟΣ, καθηγητής ΕΜΠ

Έλεγχος της συμπεριφοράς στον χρόνο της παλαιάς γέφυρας της Άρτας.

ΘΩΜΑΣ ΦΩΤΣΗΣ, Χημικός μηχανικός

Η αρχαία φάση της γέφυρας της Άρτας και η εξέλιξή της στη σημερινή μορφή.

ΣΠΥΡΟΣ ΜΑΝΤΑΣ, Εκπαιδευτικός

“Του γιοφυριού της Άρτας”. Τραγουδώντας τον θρύλο…

6 ΠΕΤΡΟΓΕΦΥΡΑ ΣΤΟΝ ΧΩΡΟ

ΘΟΔΩΡΗΣ ΧΑΜΑΚΟΣ, Οικονομολόγος

Το γεφύρι του “Δομοκού” στον Ερύμανθο ποταμό.

ΑΡΓΥΡΗΣ ΠΕΤΡΟΝΩΤΗΣ, Αρχιτέκτων - καθηγητής Πανεπιστημίου

ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΣΤΑΜΠΟΥΛΟΓΛΟΥ - ΦΡΕΝΤΖΟΥ, Αρχιτέκτων

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΦΡΕΝΤΖΟΣ, Πολιτικός μηχανικός

Το γεφύρι της Μαυροζούμαινας στην Άνω Μεσσηνία.

Ένα ιδιόμορφο σε χρήση 24 αιώνων ποτάμιο τρισκελές ζεύγμα.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΜΖΙΑΣ, Εκπαιδευτικός

ΘΕΩΝΗ ΛΕΙΒΑΔΙΤΗ, Εκπαιδευτικός

Τα γεφύρια του Αλαήμπεη στην Αιτωλοακαρνανία.

ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΣΙΑΚΩΤΟΣ, Ιστορικός

Η κατασκευή του οθωμανικού οριζοντίου πολύτοξου πέτρινου γεφυριού

στο Λασποχώρι Τεμπών και ο σχεδιαστής του (1714-1715).

ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ, Αρχιτέκτονας Μηχανικός

Η λίθινη πολύτοξη γέφυρα του Άργους Ορεστικού.

Ιστορικό υπόβαθρο και μορφολογική εξέλιξη

ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ, Δικηγόρος

Το γεφύρι του Κοράκου στον Αχελώο.

434 χρόνια επικοινωνώντας τη Θεσσαλία με την Ήπειρο.

(Αργιθέα Καρδίτσας - Ραδοβύζια Άρτας)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΙΤΣΙΝΗΣ, Δικηγόρος, Μέλος ΔΣ ΚΕΜΕΠΕΓ

Γεφύρι Κοράκου - Κούλια - Κουτσοκαμάρα.

Έκδοση Ψηφίσματος.

ΘΟΔΩΡΗΣ ΧΑΜΑΚΟΣ, Γ. Γραμματέας ΚΕΜΕΠΕΓ

Το Κέντρο Μελέτης Πέτρινων Γεφυριών.

Ιστορικό - Δραστηριότητα – Προοπτικές.

10 ΧΡΟΝΙΑ ΚΕΜΕΠΕΓ

Δραστηριότητες & Εκδηλώσεις.

ΜΑΝΘΟΣ ΣΚΑΡΓΙΩΤΗΣ, Φιλόλογος

Γεφύρι της Πλάκας (1866-2015). Αν ήξερα την τελευταία φορά...

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΚΘΕΣΕΙΣ

• Γραμματοσήμων Γ. Ερμόπουλου • Καρτ-ποστάλ Α. Γαλερίδη

• Ζωγραφικής Χρ. Μελλίδη • Γκραβούρας Γ. Κρεμύδη • Φωτογραφίας Β. Κιούλου

• Υλικού τεκμηρίωσης για την ανακατασκευή του γεφυριού του Κοράκου

♫ Ένθετο Βίντεο / DVD

8 ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΛΛΑΓΕΣ & 1 ΟΥΓΓΡΙΚΟ ΠΑΡΑΛΛΗΛΟ

▪ Πολύτσανη Πωγωνίου ▪ Πρέβεζα ▪ Αιανή Κοζάνης ▪ Ιερισσός Χαλκιδικής  ▪ Άμπλιανη Ευρυτανίας ▪ Αλιβέρι Ευβοίας ▪ Μπρόσνερο Χανίων ▪ Πυλί Κω ▪ Mezöség Τρανσυλβανίας

 

Πληροφορίες με κλικ ΕΔΩ

2018

Κυκλοφόρησε κόμικς...

ΚΑΡΕ ΚΑΡΕ

Γέφυρα μεταξύ παράδοσης και φαντασίας

Συντάκτης: 

Γιάννης Κουκουλάς

Ένα τοξωτό γεφύρι της Μακεδονίας και ένα εστιατόριο με το παράξενο όνομα «Γρα-Γρου» (εκδόσεις Ίκαρος) γίνονται τόποι συνάντησης των ετερόκλητων περαστικών που μόνο τυχαία δεν βρίσκονται εκεί, σε μια ατμοσφαιρική ιστορία των Τάσου Ζαφειριάδη - Γιάννη Παλαβού (σενάριο) και Θανάση Πέτρου (σχέδια), που συνοδεύεται από ένα εξαιρετικό σάουντρακ του Μιχάλη Σιγανίδη.

Ο ηλικιωμένος εστιάτορας, ιδιοκτήτης του «Γρα-Γρου», παραμένει ένας τυπικός επαγγελματίας ακόμα και τη στιγμή που βρίσκεται μια ανάσα από την οικονομική καταστροφή. Ο νέος δρόμος που εγκαινιάζεται θα παρακάμψει το χωριό του και οι πελάτες θα μειωθούν δραματικά. Αυτός, όμως, δεν πτοείται.

Γιατί βρίσκεται εκεί για άλλον λόγο. Ως φύλακας-κλειδοκράτορας ενός βυθισμένου στην ομίχλη παράξενου γεφυριού που συνδέει την Κεντρική με τη Δυτική Μακεδονία, καλωσορίζει τους επισκέπτες που έχουν φτάσει εκεί από μια ανεξήγητη παρόρμηση, ένα όνειρο που είδαν, μια σκοτεινή επιθυμία, μια τάση φυγής από κάτι που τους στοιχειώνει, ένα βαθιά κρυμμένο μυστικό.

Αναχωρητές όλοι από τον κόσμο «εκεί έξω» και μετοικούντες σε ένα ατέρμονο, άχρονο και επαναλαμβανόμενο «τώρα» πασχίζουν να κρυφτούν στην ομίχλη που σκεπάζει το χιονισμένο Βέρμιο για να κρύψουν το παρελθόν τους και να ξεφύγουν από τους προσωπικούς τους δαίμονες.

Το γεφύρι στέκεται δίπλα τους αγέρωχο για να χωρίζει το «εδώ» από το «εκεί», περισσότερο για να αποτρέπει τη διέλευση παρά για να γεφυρώνει το χάσμα. Χαμένο κι αυτό σε μια ομίχλη από μύθους, θρύλους και δοξασίες του παρελθόντος.

Ποιος το έχτισε και πότε; Και πάνω απ’ όλα γιατί; Ποιοι θυσιάστηκαν για να στεριώσει (θαυμάσιες, τόσο σεναριακά όσο και σχεδιαστικά οι σελίδες του παρελθόντος που αναφέρονται στην Τουρκοκρατία); Ποιο ρόλο εξυπηρετεί σήμερα; Πώς αντέχει τόσα χρόνια; Γιατί το βλέπουν μόνο όσοι είναι προορισμένοι να το δουν; Είναι μονόδρομος για όσους επιχειρήσουν το απονενοημένο και τολμήσουν να το διασχίσουν ή επιτρέπει και την αντίθετη διαδρομή;

Τα ερωτήματα διαδέχονται το ένα το άλλο σε μια ατμοσφαιρική αφήγηση που εξελίσσεται εσκεμμένα υποτονικά για να συμβαδίζει με τη σιωπή των χιονισμένων βουνών και τους κοφτούς, λιτούς, χαμηλόφωνους διαλόγους των θαμώνων του «Γρα-Γρου». Η ένταση και η αγωνία βρίσκονται μέσα τους και εντείνονται καρέ με το καρέ, σελίδα με τη σελίδα.

Το τοπίο παραμένει ανεπηρέαστο από τα πάθη και τα λάθη των ανθρώπων και κάποιοι από αυτούς χρίζονται φύλακες και προστάτες του για να διασκεδάσουν τη μικρότητά τους μπρος στο Υψηλό που τους περικυκλώνει και την ανεξήγητη δύναμη της αυτοσυντηρούμενης φύσης. Και οι μέρες περνούν ώσπου η Σοφία, η νεαρή καθηγήτρια-πρωταγωνίστρια να πάρει μια απόφαση, συντροφιά με τον αδέσποτο σκυλάκο, τον Φόρη. Οι αποφάσεις σε τέτοια μέρη, όμως, δεν παίρνονται εύκολα.

Η ιστορία του «Γρα-Γρου» μπορεί να είναι φανταστική αλλά βασίζεται σε κάποια πραγματικά στοιχεία. Το ομώνυμο εστιατόριο, παλαιότερα χάνι, λειτουργούσε έξω από την Καστανιά Ημαθίας μέχρι το 2004 όταν και άνοιξε η Εγνατία Οδός. «Σήμερα ελάχιστοι περνούν από κει, ωστόσο οι Βορειοελλαδίτες θυμούνται την ατέλειωτη διαδρομή με τις φιδωτές στροφές.

Βυθισμένο στην ομίχλη επί μήνες κάθε χρόνο, το τοπίο μεταδίδει μια ασυνήθιστη ένταση, που επιτείνεται από την αίσθηση ότι το σημείο είναι ουσιαστικά μια διάβαση, ένα σύνορο, κι ότι το «Γρα-Γρου» ήταν το φυλάκιο. Δεν πρέπει να είναι τυχαίο ότι το εκκλησάκι που χτίστηκε απέναντι από το εστιατόριο αφιερώθηκε στον προστάτη των ταξιδιωτών, τον Άγιο Χριστόφορο, που ενίοτε απεικονίζεται ως κυνόμορφος», επισημαίνουν οι Τάσος Ζαφειριάδης και Γιάννης Παλαβός στο επιλογικό τους σημείωμα.

Οι δυο σεναριογράφοι είχαν και κατά το παρελθόν συνεργαστεί με τον Θανάση Πέτρου στο «Πτώμα» (εκδόσεις Jemma Press, 2011), μια σαρκαστικά μακάβρια ιστορία που έχει μεταφραστεί ήδη και στα γαλλικά. Στο «Γρα-Γρου» όμως, στρέφουν το επίκεντρό τους στη σκοτεινή και αχαρτογράφητη ελληνική επαρχία, συνδυάζοντας την παράδοση, την τοπικότητα, τη γοητεία της μικροκλίμακας με τη φαντασία, το ιδιοσυγκρασιακό και το μεταφυσικό στοιχείο, παρεμβάλλοντας παράλληλα εγκιβωτισμένες αφηγήσεις για το παρελθόν που ερμηνεύουν το παρόν και μπολιάζοντάς τες με γλώσσες και ντοπιολαλιές που αντί να ξενίζουν τον αναγνώστη τον προκαλούν να τις «μεταφράσει». Αναρωτώμενοι ουσιαστικά για τη σχέση της Ιστορίας με τις μικρές ανθρώπινες, προσωπικές ιστορίες.

Όπως τονίζουν και οι ίδιοι: «Αυτή η ένταση που σηματοδοτεί το πέρασμα από τον έναν τόπο στον άλλο, από τη μια κατάσταση στην άλλη, ήταν η αφετηρία για το κόμικς. Για τις ανάγκες της ιστορίας μας, επινοήσαμε ένα γεφύρι, μονίμως μισοχαμένο στην ομίχλη, όπως είναι συχνά το καθετί στην περιοχή.

Έμπνευση για την ιστορία της γέφυρας ήταν η βεροιώτικη γέφυρα Καραχμέτ, που αποδίδεται λανθασμένα στον Μιμάρ Σινάν, τον σπουδαίο αρχιτέκτονα της εποχής του Σουλεϊμάν Α'. Στα παράλληλα επεισόδια που αφηγούνται την περιπλάνηση του αρχιτέκτονα και το χτίσιμο της γέφυρας, οι μάστορες μιλούν τα λεγόμενα “κουδαρίτικα”, τη συνθηματική γλώσσα των τεχνιτών της πέτρας».

Το πολυεπίπεδο «Γρα-Γρου», όμως, δεν εξαντλείται στις σελίδες της έντυπης έκδοσης. Γίνεται ακόμη πιο απολαυστικό συνοδεία του «εικονικού σάουντρακ» που συνέθεσε ο Μιχάλης Σιγανίδης και μπορεί να απολαύσει ο αναγνώστης σκανάροντας το QR code του εσωφύλλου ή επισκεπτόμενος τη σελίδα των εκδόσεων Ίκαρος. Αποκομίζοντας εντέλει μια μοναδικά πλούσια εμπειρία και απολαμβάνοντας μια εξαιρετική και πρωτότυπη δουλειά.

Οι στίχοι

Η γέφυρα του «Γρα-Γρου» παίζει τον ρόλο, μεταξύ άλλων, κι ενός διαχρονικού σημείου αποχωρισμού, φορτισμένου με μνήμες και ποτισμένου με δάκρυα.

«Κλαψόδεντρε, Κλαψόδεντρε,
πάνω στην κλαψοράχη,
Γιατ’ είν’ στυφά τα μήλα σου,
Τ’ άνθη σου μαραμένα;

Στις ρίζες μου αγκαλιάζουνε
τους γιους τους οι μανάδες,
που παίρνουνε τη δημοσιά
στα μακρινά να πάνε.

Μαστόρ’ είναι οι άντρες τους
κι εδώ αποχαιρετιούνται.
Πέρα μακριά στην ξενιτιά
Την πέτρα πελεκούνε.

Στη σκιά μου αποχωρίζονται
οι ξενοπαντρεμένες,
στερνή φορά που βλέπουνε
το πατρικό οι κόρες.

Στις ρίζες πέφτουν δάκρυα,
νοτίζουν τα κλαδιά μου.
Γι’ αυτό είν’ στυφά τα μήλα μου
τ’ άνθη μου μαραμένα».

Όπως επισημαίνει ο Τάσος Ζαφειριάδης στο επίμετρο της έκδοσης, οι στίχοι του αυτοί είναι «εμπνευσμένοι από μια συνήθεια που επιβίωσε στα μαστοροχώρια της Δυτικής Μακεδονίας έως τα μέσα του εικοστού αιώνα: όταν οι χτίστες έφευγαν για να δουλέψουν σε άλλες περιοχές, οι συγγενείς και οι φίλοι τούς συνόδευαν μέχρι ένα ορισμένο σημείο στην άκρη του χωριού, όπου γινόταν ο αποχωρισμός.

Το σημείο ονομαζόταν «Κλαψόδεντρος», «Κλαψογκορτσιά», «Κλαψοράχη», «Πικροκέρασος» κ.λπ. Εκεί οι οικείοι αποχαιρετούσαν και όσους επρόκειτο να ξενιτευτούν».

Διάλεξη για τα Ζαγορίσια Γεφύρια

Πρόσκληση σε ομιλία

Δευτέρα 16 Ιανουαρίου 2017, 7 μ.μ.

Εταιρία Ελλήνων Λογοτεχνών

Αρχείο Γεφυριών Ηπειρώτικων

Ομοσπονδία Αδελφοτήτων Καλαμά

Γενναδίου 8 & Ακαδημίας (7^ος όροφος), Αθήνα

Διάλεξη Σπύρου Ι. Μαντά

ΓΕΦΥΡΙΑ, ΜΑΣΤΟΡΟΙ ΚΑΙ ΘΡΥΛΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ

Μία τριλογία αφιέρωμα στη γεφυρογραφία της Πίνδου

Α΄ ΤΑ ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΑ ΓΕΦΥΡΙΑ

Αλλάζοντας όχθες στην Πίνδο…

Β΄ ΚΟΥΔΑΡΑΙΟΙ

Οι πλανόδιοι μαστόροι της Πίνδου…

Γ΄ 1 ΔΡΩΜΕΝΟ & 2 ΘΡΥΛΟΙ

Τραγουδώντας “Του γιοφυριού της Άρτας”

8 ελληνικές παραλλαγές – 1 ουγγρικό παράλληλο (βίντεο)

Καλή Χρονιά (1917)

Καλές Γιορτές (2016-17)

√ Εκδήλωση για τον Κώστα Μπέκα

Εκδήλωση για τον Κώστα Μπέκα

στις 13 Αυγούστου 2016

στα Πράμαντα Τζουμέρκων 

ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ

Ευχές

Κυκλοφορεί Ημερολόγιο 2016

Κυκλοφορεί Ημερολόγιο 2016
Πολιτιστικού Συλλόγου Ηπειρωτών Κορινθίας
"Η Πίνδος"

 ΤΑ ΠΕΤΡΙΝΑ ΤΟΞΩΤΑ ΓΕΦΥΡΙΑ ΤΗΣ ΗΠΕΙΡΟΥ

Αρχιτεκτονικά αριστουργήματα που δεσπόζουν στο χρόνο 

Έκδοση Πολιτιστικού Συλλόγου Ηπειρωτών Κορινθίας "Η Πίνδος"

Φωτογραφίες - Κείμενα: Σπύρος Μαντάς 

Επιμέλεια: Σωκράτης Λελέκος

Πληροφορίες - Διάθεση: 6948726476

               

Κυκλοφορεί: Κορέστεια -Τα χωριά της λήθης

Κυκλοφορεί…

ΚΟΡΕΣΤΕΙΑ – ΤΑ ΧΩΡΙΑ ΤΗΣ ΛΗΘΗΣ

του Άγγελου Σινάνη

Το βιβλίο αυτό συνθέτει και καθιστά άμεσα προσιτή τη διάσπαρτη και ποικίλη ιστορική «ύλη» που έχει αποκαλυφθεί για τις κοινότητες των Κορεστείων νομού Καστοριάς και Φλώρινας. Οι σελίδες του προσφέρουν μια συνεκτική παρουσίαση της κοινωνικής και της ιστορικής διαδρομής του τόπου και των κατοίκων του, πολύ πριν αλλά και μετά την ενσωμάτωση του 1912-1913 στον Ελληνικό κορμό, φτάνοντας ως τις μέρες μας. Στόχος του βιβλίου είναι η οικιστική, γεωπολιτική και ιστορική ανασύνθεση της περιοχής, η ανάπλαση τόσο του πολιτισμού, όσο και των τραγικών στιγμών των προηγούμενων γενεών μέσα από τα κατάλοιπά της ζωής και των έργων που μας κληροδότησαν. Βασίζεται στις ιστορικές πηγές και επιπρόσθετα στην επιτόπια έρευνα στους οικισμούς και στις μαρτυρίες των ανθρώπων τους. Παραθέτει στον άξονα του χρόνου πληροφορίες για τα αρχαιολογικά δεδομένα, τα θρησκευτικά και άλλα μνημεία, τους πρώτους αλλά και τους νυν οικιστές, τις κοινότητες, τις κοινωνίες και τις εργασίες τους με αναφορές στην ενδιαφέρουσα αρχιτεκτονική της ωμής - ηλιοψημένης πλίνθου έτσι ώστε να επιτρέπεται η εξαγωγή συμπερασμάτων.

Ο κορμός του βιβλίου διαρθρώνεται σε εννέα κεφάλαια: Γεωγραφία, Ονομασία – Αρχαιολογικά ευρήματα, Μακεδονικός Αγώνας και το κύριο τμήμα της εργασίας με την περιγραφή των 23^ων χωριών που αποτελούν τα Κορέστεια Καστοριάς και Φλώρινας, ξεχωριστή για το κάθε ένα. Το παρόν πόνημα ολοκληρώνεται με τη Μετανάστευση από την ευρύτερη περιοχή Κορεστείων – Πρεσπών, την Ανέλιξη του Πληθυσμού, τις Μετονομασίες και τη σημασία που έχουν διαχρονικά, τους Αχλαδόσχημους Φεγγίτες, ένα ενδιαφέρον αρχιτεκτονικό θέμα που συναντάμε με πολλά παραδείγματα σε ναούς της περιοχής και ένα αφιέρωμα στο Εθνικό Πάρκο Πρεσπών, στους επιστήμονες και τη συμβολή τους στην ανάδειξη του και τις Διαδρομές που μπορούν να πραγματοποιήσουν οι περιηγητές σε αυτό. Το ακροτελεύτιο κεφάλαιο είναι ένα αφιέρωμα στα Προσφυγόπουλα του ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου που από τα Κορέστεια, βρέθηκαν στην Ουγγαρία.

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ: 
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΝΑΒΑΣΗ 
τηλ./ fax: 2103218104, 2103210152,

www.anavasi.gr / e-mail: editions@anavasi.gr

Επικοινωνία – Αντικαταβολές: 
Σμαραγδή Κούλιου / Άγγελος Σινάνης 
τηλ./ fax: 2434071826,

e-mail: infο@likno.gr

Φλώρινα: Βιβλιοπωλείο «η γωνιά», Βασίλης Παπαγιάννης, Μεγάλου Αλεξάνδρου 57 

τηλ.: 2385929637.

Περιοχή Πρεσπών Φλώρινας: 

Εταιρία Προστασίας Πρεσπών (ΕΠΠ), Άγιος Γερμανός Πρεσπών Φλώρινας 

τηλ.: 2385051211.

Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Πρεσπών (ΦΔΕΔΠ), Άγιος Γερμανός Πρεσπών Φλώρινας 

τηλ.: 2385051870

Εκδήλωση στην Κόρινθο

Στις 28 Νοεμβρίου 20015

& ωρα 6.30 μ.μ.

θα πραγματοποιηθεί στην Κόρινθο (Δημοτικό Θέατρο)

εκδήλωση με θέμα:

"Τα Πέτρινα Τοξωτά Γεφύρια της Ηπείρου"

Πρόσκληση σε Ημερίδα για γεφύρια

Το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Μακρινίτσας (Κ.Π.Ε.Μ.)
στο πλαίσιο της πράξης «Δράσεις δια βίου μάθησης για το περιβάλλον και την αειφορία» οργανώνει ημερίδα με τίτλο:
 «Τα Πέτρινα τοξωτά γεφύρια της Ελλάδας: Παρελθόν, Παρόν και Μέλλον», 
την Πέμπτη 25 Ιουνίου 2015, στις 17-21:30. 
 Η ημερίδα απευθύνεται στο ευρύ κοινό και θα πραγματοποιηθεί στην αίθουσα εκδηλώσεων του Κινηματοθέατρου «Αχίλλειον» στο Βόλο.

Η ημερίδα πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Εθνικού Θεματικού Δικτύου Π.Ε. «Τα Πετρογέφυρα της Ελλάδας» που συντονίζει το ΚΠ.Ε. Μακρινίτσας.

Στην ημερίδα το κοινό θα ευαισθητοποιηθεί ώστε να αναγνωρίσει την αξία των πέτρινων τοξωτών γεφυρών από αρχιτεκτονική, περιβαλλοντική, αισθητική και μνημειακή άποψη. Θα ενημερωθεί για τις μεθόδους αποκατάστασης καθώς και για τη βιωσιμότητά τους στη σύγχρονη πραγματικότητα αλλά και τις προοπτικές για το μέλλον.

Βεβαίωση συμμετοχής θα χορηγηθεί στα άτομα που θα παρακολουθήσουν ανελλιπώς τις εργασίες της ημερίδας.

            Οι ενδιαφερόμενοι που θέλουν να συμμετέχουν στην ημερίδα πρέπει να δηλώσουν συμμετοχή στο Κ.Π.Ε. Μακρινίτσας στα εξής στοιχεία επικοινωνίας: τηλέφωνα 24280-69040, fax: 24280-90010 και e-mail: mail@kpe-makrin.mag.sch.gr (αναγράφοντας στο θέμα του email τη λέξη: «Πετρογέφυρα» και γράφοντας οπωσδήποτε ονοματεπώνυμο και κινητό τηλέφωνο.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ
ΠΕΜΠΤΗ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 «Τα Πέτρινα τοξωτά γεφύρια της Ελλάδας: Παρελθόν, Παρόν και Μέλλον» Αίθουσα εκδηλώσεων του Κινηματοθέατρου «Αχίλλειον», Βόλος
1700 – 1730	Προσέλευση - Εγγραφές
1730-1745	Χαιρετισμοί
1745-1815	«Το Εθνικό Θεματικό Δίκτυο: Τα Πετρογέφυρα της Ελλάδας» Γούλα Μαρία, μέλος Π.Ο. Κ.Π.Ε. Μακρινίτσας, πρόεδρος του δικτύου
1815-1845	Ι. «Αρχιτεκτονική των πετρογέφυρων» ΙΙ. «Η σημερινή αναγκαιότητα για τη συστηματική εκπαίδευση των μαστόρων της πέτρας» Γιαννίρης Ηλίας, τ. Επίκουρος καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης
1845-1915	«Πώς χτίζονται τα πέτρινα γεφύρια» Ταρνανάς Κωνσταντίνος, Παραδοσιακός Μάστορας πέτρας (κούβας) Ερωτήσεις-Συζήτηση
1915-1945	Διάλειμμα
1945-2015	«Αποκατάσταση και ανάδειξη πετρογέφυρων περιοχής Γρεβενών και Βοΐου» Ντέλμας Κων/νος, Πολ. Μηχανικός, μέλος της Διοικούσας Επιτροπής ΤΕΕ ΤΔΜ Ντόνας Ιωάννης, Πολ. Μηχανικός, πρόεδρος Ν.Ε. Γρεβενών του ΤΕΕ ΤΔΜ
2015-2045	«Τα Πετρογέφυρα του Πηλίου στο χώρο και το χρόνο» Γκράσσος Γεώργιος, Διευθυντής Δ.Σ. Μουρεσίου -  Ξουριχτίου – Τσαγκαράδας
2045-2130	Ερωτήσεις-Συζήτηση